Lažany
LAŽANY – U Lipky (315 m n.p.m.)
Miejscowość Lažany znajduje się na wysokości 270 m n.p.m., w żyznej dolinie rzeki Izery, kilka kilometrów na północny zachód od Turnova, centrum miejscowości tworzy kotlina otwarta na południe. Niskie wzniesienie zwane U Lipky, na którym właśnie się znajdujemy, leży na północnej stronie wsi i oferuje piękny widok na okolicę, w szczególności na grzbiet Jeszczedu z Podještědím i Czeski Raj.
W 2023 roku wieś miała 95 numerów domów i 235 mieszkańców. W centrum znajduje się plac, a także zbiornik przeciwpożarowy, który w lecie służy jako kąpielisko. Warto zwrócić uwagę na kamienny krzyż z 1821 roku oraz pomnik miejscowych mieszkańców poległych w I wojnie światowej, który został postawiony na obrzeżach wsi i uroczyście odsłonięty w 1921 roku.
Pierwsza pisemna wzmianka o osadzie pochodzi z 1397 roku. Początkowo była to typowa wieś rolnicza, która słynęła z uprawy owoców i warzyw. Okolice dzisiejszych Lažan tworzą sady owocowe, dla których w 1965 roku została wybudowana tłocznia soków - obecnie znana firma Moštovna Lažany.
Do lat 80. XX wieku stała w tym miejscu stuletnia lipa, pod którą miejscowi często się spotykali. Kiedy lipa spłonęła w pożarze, z jej korzeni wyrosły nowe drzewa. Z okazji 100-lecia powstania niepodległej Czechosłowacji, mieszkańcy Lažan zasadzili w ich bezpośrednim sąsiedztwie Drzewo Republiki – lipę drobnolistną. W 2020 roku miejsce to uporządkowano, zasadzono krzewy i ustawiono ławki.
Podczas wojny prusko-austriackiej w 1866 roku austriacka artyleria rozmieściła swoje działa w tym miejscu, a żołnierze czekali pod koroną starej lipy na pruskie wojska, które przemieszczały się od miejscowości Dlouhé mosty. Kiedy przyszli, rozpoczęła się tu bitwa artyleryjska, a austriaccy żołnierze musieli opuścić swoje pozycje. Prusacy wdarli się do wsi i zabierali wszystko, co było do jedzenia. Uprawy wokół miejscowości Lipka zostały całkowicie zadeptane i zniszczony ostrzałem artylerii.
Jeżeli rozejrzymy się po okolicy, zobaczymy piękny widok tutejszego krajobrazu. Po lewej stronie widać Jeszczed, na którego szczycie stoi słynny hotel zaprojektowany przez Karla Hubáčka w kształcie hiperboloidy obrotowej, dalej neogotycki pałac Sychrov i jego rozległy park, po prawej stronie widzimy szczyt Kopaniny z wieżą widokową o wysokości 18 metrów, barokowy kościół św. Jerzego w miejscowości Jenišovice, oraz dalej górę strażniczą Kozákov. Przy dobrej pogodzie można zobaczyć w oddali Karkonosze. Po prawej stronie od Kozákova znajduje się szczyt Tábor, następnie Vyskeř z empiryczną kapliczką na szczycie, kościół św. Filipa i Jakuba we wsi Všeň, oraz mityczny szczyt Mužský.